गोवंश हत्या रोखण्यासाठी कठोर पावले उचला; प्रशासनाला कायदेशीर आणि ऐतिहासिक संदर्भांसह निवेदन
विश्व हिंदु परिषद - बजरंग दल, आम्ही मावळे ग्रुप तळेगाव दशासर यांचे निवेदन
जिल्हा प्रतिनिधी निलेश रामगावकर
भारतीय शेती, अर्थव्यवस्था, पर्यावरण आणि संस्कृतीचा कणा असलेल्या गोवंशाची मोठ्या प्रमाणावर होणारी अवैध हत्या आणि आगामी सण-उत्सवांच्या काळात जाणीवपूर्वक केली जाणारी गोवंशाची कुर्बानी तातडीने थांबवण्यात यावी, अशी मागणी करणारे एक महत्त्वपूर्ण आणि सविस्तर निवेदन प्रशासनाला सादर करण्यात आले आहे. या निवेदनात विविध कायदेशीर तरतुदी, सर्वोच्च न्यायालयाचे निकाल आणि ऐतिहासिक संदर्भांचा दाखला देत गोवंश हत्या रोखणे हा केवळ एक गुन्हासंदर्भातील विषय नसून, तो राज्याचा 'संवेदनशील सुरक्षा विषय' म्हणून हाताळण्यात यावा, अशी आग्रही मागणी करण्यात आली आहे.
संविधान आणि कायद्याचा कडक दाखला
निवेदनात नमूद केल्यानुसार, गोवंशाचे रक्षण करणे ही संवैधानिक आणि वैधानिक जबाबदारी आहे:
भारतीय संविधान कलम ४८: या कलमानुसार गोवंश संरक्षणाची मुख्य जबाबदारी राज्यावर सोपवण्यात आली आहे.
संविधान कलम ५१ अ (ग): प्रत्येक नागरिकाने सर्व सजीव प्राण्यांविषयी दया आणि करुणा बाळगणे हे त्याचे मूलभूत कर्तव्य आहे.
महाराष्ट्र प्राणी संरक्षण अधिनियम १९७६ (सुधारित १९९५): या कायद्यांतर्गत राज्यात संपूर्ण गोवंश हत्याबंदी लागू असून, याचे उल्लंघन करणे हा गंभीर व दंडनीय गुन्हा आहे. तसेच प्राण्यांवरील क्रूरता प्रतिबंधक अधिनियम १९६० चे काटेकोर पालन करण्याचे आवाहन यात केले आहे.
सर्वोच्च न्यायालयाचा ऐतिहासिक निकाल
'स्टेट ऑफ गुजरात विरुद्ध मिर्झापूर मोती कुरेशी कसाब (२००५)' या खटल्याचा संदर्भ देत निवेदनात म्हटले आहे की, सर्वोच्च न्यायालयाने गोवंश संरक्षण हे सार्वजनिक हिताचे असल्याचे स्पष्ट केले आहे. “गोवंशाची हत्या हा संवैधानिक अपराध आणि धार्मिक पाप आहे. गोरक्षण करणे हे केवळ प्रशासनाचेच नव्हे, तर प्रत्येक नागरिकाचे कर्तव्य आहे,” या न्यायालयाच्या टिप्पणीकडे प्रशासनाचे लक्ष वेधण्यात आले आहे. तसेच शासनाच्या 'इअर टॅगिंग' (Ear Tagging) आणि प्राण्यांच्या वाहतुकीबाबतच्या नियमांची काटेकोर अंमलबजावणी करण्याची मागणी करण्यात आली आहे.
ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व
गोवंशाचे महत्त्व स्पष्ट करताना निवेदनात विविध महापुरुष आणि कालखंडांचे दाखले देण्यात आले आहेत:
भगवान श्रीकृष्ण यांनी 'गोपालक' म्हणून गाईंचे संवर्धन केले. प्राचीन व मध्ययुगीन राजांनी गोवंश संरक्षण हा राजधर्माचा भाग मानला होता.
छत्रपती शिवाजी महाराजांनी स्वराज्यात गोरक्षणाला नैतिक, सांस्कृतिक आणि प्रशासकीय स्तरावर सर्वोच्च स्थान दिले.
संत गाडगेबाबा यांनी ग्रामगीतेच्या माध्यमातून गोवंश हा ग्रामीण समृद्धीचा कणा असल्याचे सांगितले, तर राष्ट्रपिता महात्मा गांधी यांनी "गोरक्षा म्हणजे मानवतेचे रक्षण" असे प्रतिपादन केले होते.
सामाजिक सलोखा आणि कायदा-सुव्यवस्थेचा प्रश्न
निवेदनातील सर्वात गंभीर मुद्दा म्हणजे, जिल्ह्यांमध्ये होणारी गोवंश हत्या हे केवळ कायद्याचे उल्लंघन नसून सामाजिक सलोखा बिघडवण्याचे एक षडयंत्र असल्याचा संशय व्यक्त करण्यात आला आहे. काही समाजकंटकांकडून अशा प्रक्षोभक घटना घडवून जनसामान्यांच्या धार्मिक भावना दुखावण्याचा आणि कायदा-सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण करण्याचा प्रयत्न होत आहे.
"हा निर्माण होणारा जनक्षोभ सार्वजनिक शांततेसाठी धोकादायक ठरू शकतो. त्यामुळे संभाव्य सामाजिक तणाव टाळण्यासाठी प्रशासनाने याकडे केवळ 'गुन्हा' म्हणून न पाहता एक 'संवेदनशील सुरक्षा विषय' म्हणून पाहून कठोर प्रतिबंधात्मक कारवाई करावी," अशी मागणी करण्यात आली आहे.
शेवटी, प्रचलित कायद्यांचे काटेकोर पालन करून गोवंश हत्या पूर्णपणे बंद करावी आणि भारताला पुन्हा सुजलाम सुफलाम बनवण्याच्या या चळवळीत प्रशासनाने आपले अमूल्य योगदान द्यावे, अशी नम्र विनंती या निवेदनाद्वारे करण्यात आली आहे.